आरोग्यम् : गरजेच्या तपासण्या
मुखपृष्ठ >> आरोग्यम् >> आरोग्यम् : गरजेच्या तपासण्या
 
ई-पेपर
 
 

लोकसत्ता ब्लॉग


संघाने काँग्रेसलासुद्धा मदत केली आहे!
पर्यावरण हा अडथळा नव्हे, तर निकोप विकासाचा पाया

गाण्यातील ‘साऊण्ड’चा आनंद अनुभवता आला पाहिजे

माणसं बदलण्यापेक्षा धोरणं बदला!

alt

सर्व काही अण्णांनीच करावे, असे लोकांना वाटणे हीच उणीव..

alt
कांद्याचा भाव शंभर रूपये किलो का नको?
 alt
पीडीएतील दिवस आणि अभिनयाचा श्रीगणेशा
 alt
दुर्बलांना पोसणे म्हणजे सबलीकरण नव्हे!
नक्कल करायलाही अक्कल लागते!
मेधा पाटकर यांचे ऐकले असते, तर एकही पूल
झाला नसता!
alt
‘नक्कल’ न करणे हाच बाळासाहेबांचा खरा
वारसा
पाच वर्षे प्रभावी सरकार
देऊ शकेल अशी पर्यायी
व्यवस्था मला दिसत
नाही!
एक तळमळ बोलकी
झाली
आनंदवनाच्या ‘प्रवाहा’त एकरूप आमटेंची तिसरी पिढी..
लोकांसाठी नव्हे ,
लोकांच्या सोबत...
एक गोष्ट आमच्याकडे शक्यतो होत नाही, ती म्हणजे ‘इ'लॉजिकल्’
बोलणं किंवा वागणं!
‘विचार’ निश्चित झाला
की शब्द आपोआप
सामोरे येतात
‘जमिनीचा पैसा
बिल्डरांना नाही, तर सरकारला मिळायला
हवा!’

दि.०९-११-२०१२ रोजी बाजार बंद झाला त्यावेळचा भाव



 

आरोग्यम् : गरजेच्या तपासण्या Bookmark and Share Print E-mail

डॉ. कामाक्षी भाटे / डॉ. पद्मजा सामंत , शनिवार , २१  जुलै २०१२
This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it

आपल्या समाजाला कुपोषण हा मोठा शाप आहे. मुख्यत्वे मुलं आणि महिलांमध्ये! भारतात गरोदर स्त्रीमधील अ‍ॅनिमिया म्हणजे रक्त कमी असण्याचं प्रमाण ८० टक्के आहे. अ‍ॅनिमिया तीव्र, मध्यम व किंचित असू शकतो. त्याप्रमाणे गोळ्या किंवा इन्जेक्शनने इलाज केला जातो.त्यासाठी आवश्यक आहे विविध तपासण्या करण्याची.गरोदर महिलांना पहिल्या भेटीत डॉक्टर हिमोग्लोबिनचे प्रमाण, रक्तगट आणि उपगट, लघवीची अल्ब्युमिनकरिता तपासणी, व्ही.डी.आर.एल., एच.आय.व्ही.ची आणि हिपेटायटीस बीची तपासणी करण्यास सांगतात.

रक्तगट, उपगट तपासणीचे महत्त्व :
प्रत्येक गरोदर महिलेला व तिच्या जोडीदारालासुद्धा स्वत:चा रक्तगट, उपगट माहीत असणे आवश्यक आहे.
वाचकांना माहीतच आहे की, रक्तगट चार असतात अ, अइ, इ आणि ड या रक्तगटांचे प्रत्येकी दोन उपगट असतात म्हणजे - A +ve, A -ve ,  B +ve, B -ve तसेच AB, O चे आहे.
साधारणपणे समाजामध्ये ९६ टक्के लोकांचा उपगट पॉझिटिव्ह व ४ टक्के लोकांचा उपगट निगेटिव्ह असतो. याला आर.एच. निगेटिव्ह म्हणतात. ( RH -ve)
बऱ्याच वेळा लोक विचारतात ‘‘जर नवरा आणि बायकोचा रक्तगट एकच असेल तर?’’
रक्तगट एक असल्याने होणाऱ्या बाळावर कुठलाही विपरीत परिणाम होत नाही.
परंतु जर नवऱ्याचा उपगट पॉझिटिव्ह आणि महिलेचा निगेटिव्ह असेल तर दुसऱ्या, तिसऱ्या बाळंतपणात बाळाला एक प्रकारची कावीळ होण्याची शक्यता असते. म्हणूनच गर्भवती महिलेचा रक्तगट निगेटिव्ह असेल तर डॉक्टर आय.सी.टी. नावाची चाचणी करायला सांगतात. त्यामुळे गर्भातील बाळाला धोका असेल तर कळते आणि प्रसूती नियोजन करता येते. जर आय.सी.टी. निगेटिव्ह राहिली तर प्रसूतीआधी किंवा नंतर ७२ तासांच्या आत ‘अ‍ॅण्टी डी’ नावाचे इन्जेक्शन दिले जाते. आर. एच. निगेटिव्ह (उपगट निगेटिव्ह) असलेल्या महिलेचा गर्भपात जरी झाला तरीही अ‍ॅण्टी इन्जेक्शन द्यावे लागते. याची किंमत १८०० ते २००० रुपये इतपत असते. पैशाची तरतूद आवश्यक असते.
आपल्या समाजाला कुपोषण हा मोठा शाप आहे. मुख्यत्वे मुले आणि महिलांमध्ये! भारतात गरोदर स्त्रीमधील अ‍ॅनिमिया म्हणजे रक्त कमी असण्याचं प्रमाण ८० टक्के आहे. अ‍ॅनिमिया तीव्र, मध्यम व किंचित असू शकतो. त्याप्रमाणे गोळ्या किंवा इन्जेक्शनने इलाज केला जातो.
चणे-शेंगदाणेवाल्याच्या टोपलीत ठेवलेले खडे कधी पाहिले आहेत का? लोह व कॅल्शियमचे शरीरातले प्रमाण कमी असणारी मुले जशी माती, खडू वगैरे खातात तसेच काही ठरावीक समाजातील महिलासुद्धा या खडय़ांचे सेवन करतात. त्यापेक्षा लोह कॅल्शियमयुक्त आहार घेणे, लागल्यास औषधोपचार करणे चांगले.
ज्या स्त्रिया शाकाहारी असतात त्यांना लोह आणि कॅल्शियमची अधिक गरज असते. गूळ, शेंगदाणे, चिक्की, पालेभाज्या, नाचणी, शेवगा यामुळे ही दोन पोषक तत्त्वे योग्य प्रमाणात मिळतात.
लोहाच्या म्हणजे रक्तवाढीच्या गोळ्या जेवणाआधी घेतल्यास सर्वाधिक फायदा होतो; परंतु त्यामुळे मळमळ व उलटय़ा होण्याचीही शक्यता असते. म्हणून मग जेवणानंतर घेतल्या तर चालतात. लोह अगदीच पचत नसेल तर गोळी बदलून देतात अथवा इन्जेक्शने देतात. काही वेळा अ‍ॅनिमिया तीव्र असेल तरी इन्जेक्शने द्यावी लागतात किंवा रुग्णालयात अ‍ॅडमिट व्हावे लागते.
या तपासण्यांचे, गोळ्या, इन्जेक्शनांचे महत्त्व वस्तीमध्ये समजावून सांगणे खूप आवश्यक असते.
आमच्याकडे डॉ. विजया भालेराव विभागप्रमुख असताना एक नावीन्यपूर्ण संकल्पना राबविली गेली. ‘हजबण्ड क्राफ्त क्लिनिक’- त्या नेहमी म्हणायच्या ‘आपण महिलांना हे खा, ते खा, ही तपासणी, या गोळ्या ते इन्जेक्शन, असं करा तसं करू नका वगैरे सांगत असतो. पेनिसिलीन जोडीदारालाही घ्यावे लागेल, अ‍ॅण्टी डीसारख्या महागडय़ा इन्जेक्शनची गरज लागेल वगैरे सल्ले देतो, पण हे सर्व केवळ या गर्भवती महिलेला सांगून चालणार नाही. घरात ज्या व्यक्ती सर्व महत्त्वाचे निर्णय घेतात त्यांना बोलावून सांगावे लागेल.’ रविवारी नवरेमंडळी, सासूबाई वगैरेंच्या बरोबर ही नावीन्यपूर्ण बैठक व्हायची आणि खास गरजा असणाऱ्या महिलांच्या केसेसवर भर दिला जायचा.
डॉक्टर गरोदर महिलेला पहिले पाच महिने महिन्यातून एकदा, पुढचे तीन महिने महिन्यातून दोनदा आणि शेवटच्या महिन्यात दर आठवडय़ाला एकदा तपासणीसाठी बोलावतात.
दरखेपेला तपासणी कशाची करायची?
गर्भवती महिलेचे वजन, लघवीमध्ये गाळ (अल्ब्युमिन), रक्तदाब, पोटाची तपासणी, पायाची सूज वगैरे पाहिली जाते.
दुसरी सोनोग्राफी पाचव्या महिन्यात करतात. या वेळी बाळाची वाढ, प्लेसेन्टा (वारे) ची जागा, बाळातील शारीरिक व्यंग, इ. पाहिले जाते.
व्ही.डी.आर.एल. तपासणी : तिसरी महत्त्वाची तपासणी म्हणजे व्ही.डी.आर.एल. ही एका ठरावीक मर्यादेपेक्षा अधिक पॉझिटिव्ह असेल तर सिफिलिस नावाच्या गुप्तरोगांची लागण दर्शविते. या आजारात गर्भपात, मृतगर्भ जन्माला येणे, बाळाला जन्मत: जंतुसंसर्ग असणे संभवते. याच्या इलाजासाठी पती-पत्नी दोघांनाही पेनिसिलीनची इन्जेक्शने (टेस्ट- डोसनंतर) दिली जातात.
एच.आय.व्ही. तपासणी : गरोदरपणातील या तपासणीच्या महत्त्वाबद्दल आधीच्या लेखात विस्तृत चर्चा केली आहे.
लघवीतील अल्ब्युमिनची तपासणी : अलब्युमिन हे आपल्या रक्तातील एक प्रकारचे महत्त्वाचे प्रथिन आहे. साधारणपणे हे लघवीत नसते, पण  ते लघवीत उतरले तर हे एका धोकादायक विकाराचे लक्षण आहे. याला प्रिएक्लेम्प्सिया असे म्हणतात. ही तपासणी डॉक्टर प्रत्येक भेटीत करून घेतात.
याबद्दल आपण पुढच्या लेखात (४ ऑगस्ट) विस्तृत चर्चा करू.

 

व्हिडिओ

लाउडस्पीकर  
'महागाई' या विषयावरील चर्चा
blk
आयडिया एक्स्चेंज  
जेष्ठ नाट्यकर्मी विजया मेहता
blk
व्हिवा लाऊंज  
डॉ. रश्मी करंदीकर - पोलीस अधीक्षक (राज्य महामार्ग)
blk
सागर परिक्रमा - २  
‘नौदलवीरा’च्या साहसी प्रवासाला सुरूवात!
लोकसत्ता युट्युब चॅनल
<iframe width="300" height="275" src="http://www.youtube.com/embed/bA4XUHbGh-c" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>

लोकसत्ताच्या फेसबुक पेजवरील फोटो अल्बम

'सॅण्डी' संकट!

यश चोप्रा : ‘किंग ऑफ रोमान्स’

लोकसत्ता फेसबुक पेज - कव्हर फोटो

आणखी फोटो पाहण्यासाठी खालील लाईक बटणावर क्लिक करा

‘लोकसत्ता’चे विविध अ‍ॅप्स विनामुल्य डाऊनलोड करा-

वासाचा पयला पाऊस आयला

 


 

साप्ताहिक पुरवणी

लोकरंग (दर रविवारी)


चतुरंग
(दर शनिवारी)

 नवऱ्याकडून घरकामाचा पगार?

alt

 गरज शोधांची जननी

 एक उलट..एक सुलट : वेगळा.. वेगळा..

alt

 करिअरिस्ट मी : ..आणि समस्या ‘सायलेन्ट’ झाल्या

alt

 स्त्री समर्थ : उद्योगस्वामिनी

 बोधिवृक्ष : सूक्ष्मात वसते ब्रह्मांड

 गावाकडची चव : अंबाजोगाईची ‘वैष्णवी’ चव

alt

 आनंदाचं खाणं : अचपळ मन माझे..

alt

 ब्लॉग माझा : आयडिया लई भारी!

alt

 स्त्री जातक : आधी कळस मग पाया रे..!

alt

 अनघड अवघड : बोलायलाच हवं!


वास्तुरंग
(दर शनिवारी)

alt

 एक आस.. उभारीची!

alt

 फटाक्यांपासून इमारतीची सुरक्षा

alt

 घरसजावटीसाठी…
आणखी वाचा...

व्हिवा (दर शुक्रवारी

alt

 फुल टू कल्ला

alt

 कट्टा

alt

 एन्जॉय
आणखी वाचा...

करिअर वृत्तान्त (दर सोमवारी)

 ‘इंग्लिश-विंग्लिश’ :न्यूनगंडाच्या बुडबुडय़ाची गोष्ट
alt   सुट्टी आणि अभ्यास
alt  शिकवून कोणी शिकतं का?
आणखी वाचा...

अर्थवृत्तान्त (दर सोमवारी)

 विमा विश्लेषण : जीवन तरंग
 ‘अर्थ’पूर्ण : महागाईचा भस्मासूर
 गुंतवणूकभान : नव्या दमाचा शूर शिपाई
आणखी वाचा...

आजचे फोटो