उत्तर महाराष्ट्र तहानलेला
मुखपृष्ठ >> रविवार विशेष >> उत्तर महाराष्ट्र तहानलेला
 
ई-पेपर
 
 

लोकसत्ता ब्लॉग


संघाने काँग्रेसलासुद्धा मदत केली आहे!
पर्यावरण हा अडथळा नव्हे, तर निकोप विकासाचा पाया

गाण्यातील ‘साऊण्ड’चा आनंद अनुभवता आला पाहिजे

माणसं बदलण्यापेक्षा धोरणं बदला!

alt

सर्व काही अण्णांनीच करावे, असे लोकांना वाटणे हीच उणीव..

alt
कांद्याचा भाव शंभर रूपये किलो का नको?
 alt
पीडीएतील दिवस आणि अभिनयाचा श्रीगणेशा
 alt
दुर्बलांना पोसणे म्हणजे सबलीकरण नव्हे!
नक्कल करायलाही अक्कल लागते!
मेधा पाटकर यांचे ऐकले असते, तर एकही पूल
झाला नसता!
alt
‘नक्कल’ न करणे हाच बाळासाहेबांचा खरा
वारसा
पाच वर्षे प्रभावी सरकार
देऊ शकेल अशी पर्यायी
व्यवस्था मला दिसत
नाही!
एक तळमळ बोलकी
झाली
आनंदवनाच्या ‘प्रवाहा’त एकरूप आमटेंची तिसरी पिढी..
लोकांसाठी नव्हे ,
लोकांच्या सोबत...
एक गोष्ट आमच्याकडे शक्यतो होत नाही, ती म्हणजे ‘इ'लॉजिकल्’
बोलणं किंवा वागणं!
‘विचार’ निश्चित झाला
की शब्द आपोआप
सामोरे येतात
‘जमिनीचा पैसा
बिल्डरांना नाही, तर सरकारला मिळायला
हवा!’

दि.०९-११-२०१२ रोजी बाजार बंद झाला त्यावेळचा भाव



 

उत्तर महाराष्ट्र तहानलेला Bookmark and Share Print E-mail

अनिकेत साठे - रविवार, २६ ऑगस्ट २०१२
पावसाळ्याच्या मध्यावरही कोरडय़ाठाक पडलेल्या नद्या, नाले व साठवण बंधारे.. पिण्याच्या पाण्यासाठी कित्येक किलोमीटर करावी लागणारी पायपीट.. पावसाअभावी करपू लागलेल्या पिकांमुळे धोक्यात आलेली पेरणी.. कापूस व इतर पिकांवर किडींचा प्रादुर्भाव.. पिकांना जीवदान देण्यासाठी हजारो रुपये मोजून टँकरने पाणी देण्याची धडपड.. थंडावलेली शेतीची कामे.. परिणामी, रोजगाराचाही निर्माण झालेला प्रश्न.. आणि दुष्काळाच्या मुद्दय़ावरून सुरू झालेले राजकारण.. यंदाच्या हंगामात ‘धूमकेतू’ प्रमाणे आलेला आणि पुन्हा तसाच अंतर्धान पावलेल्या पावसाने संपूर्ण उत्तर महाराष्ट्रावर दुष्काळाच्या अशा गडद छायेबरोबर प्रश्नांची अव्याहत मालिका निर्माण केली आहे.

शासकीय निकषांनुसार दुष्काळी तालुक्यांच्या यादीत परिघाबाहेर राहिलेल्या अर्थात त्यात समाविष्ट होऊ न शकलेल्या २० तालुक्यांत बहुतांश ठिकाणी हे चित्र पहावयास मिळते. सद्यस्थितीत या भागात असे एकही शहर, तालुका वा गाव नाही की, जिथे कपातीविना पाणी पुरवठा होत आहे. त्यातच फिडरनिहाय भारनियमन लागू झाल्यामुळे ग्रामीण भागातील पाणी पुरवठय़ावर विपरित परिणाम झाला असून ‘दुष्काळात तेरावा महिना’ म्हणजे नेमके काय, याची शब्दश: अनुभूती घ्यावी लागत आहे. उत्तर महाराष्ट्रातील जवळपास २० तालुक्यांत दुष्काळ जाहीर झाला असला तरी उर्वरित २० तालुके या सीमारेषेच्या बाहेर राहिले. त्यातील नाशिकमधील इगतपुरी हा एकमेव तालुका वगळता उर्वरित ठिकाणी कमी-अधिक प्रमाणात तितकीच गंभीर स्थिती आहे. त्र्यंबकेश्वर तालुक्यात एका भागात समाधानकारक पाऊस होत असला तरी हरसूल हा दुसरा पट्टा तहानलेला आहे. परंतु, पर्जन्यमानाच्या आकडेवारीत ही बाब स्पष्ट होत नसल्याने त्याचा फटका हरसूलकरांना बसला. दुष्काळी यादीत समाविष्ट न झालेल्या देवळा व चांदवड तालुक्यांची तर कहाणीच वेगळी. चांदवड शहरात पंधरा दिवसांतून एकदा पाणी पुरवठा होतो. नदी-नाले व विहिरी कोरडय़ा असल्याने पिण्याच्या पाण्यासह मका, बाजरी व कांदा ही नगदी पिके कशी वाचवायची, याची भ्रांत पडली आहे. काही सधन शेतकऱ्यांनी हजारो रुपये मोजून टँकरने पाणी आणून पिकांना वाचविण्याचा प्रयत्न चालविला आहे. हा ‘द्राविडी प्राणायाम’ किती दिवस करता येईल ? जळगाव जिल्ह्यात पंधरापैकी आठ तालुके दुष्काळी म्हणून जाहीर झाले. भुसावळ, यावल, रावेर, चोपडा, एरंडोल, धरणगाव व पारोळा यातील बरेचसे तालुके टंचाईचा सामना करत असताना ते दुष्काळी ठरू शकले नाहीत. पाऊस गायब झाल्याने वातावरणात जे बदल झाले, त्याचा विपरित परिणाम केळीवर करपा, कापसावर लाल्या व इतर उडीद, मूग या पिकांवर किडींचा प्रार्दुभाव होण्यात झाला. नंदुरबार जिल्ह्यात शहादा, नंदुरबार, तळोदा व नवापूर हे तालुके दुष्काळी तालुक्याच्या निकषात समाविष्ट झाले नाहीत. या भागातून वाहणारी गोमाई नदी वर्षभर कोरडी राहण्याच्या मार्गावर आहे. गेल्या सप्टेंबरपासून गोमाईतून पाणी वाहिलेले नाही. या नदी काठावरील विंधन विहिरीतून शहराला कसाबसा सध्या तीन ते चार दिवसाआड पाणी पुरवठा होत आहे. ही स्थिती कायम राहिल्यास आगामी काळात भीषण टंचाईला सामोरे जावे लागणार आहे. मध्यप्रदेशात झालेल्या पावसामुळे खान्देशातून मार्गस्थ होणारी तापी नदी दुथडी भरून वहात आहे. हे पाणी अडविण्यासाठी प्रकाशा, सुलवाडे व सारंगखेडा बॅरेजेसची उभारणी करण्यात आली. मात्र, सिंचनासाठी ते पाणी उचलता येत नाही. कारण, सहकारी उपसिंचन योजना लयास गेल्याने जलसाठा असूनही केवळ दर्शन घेण्यावर समाधान मानावे लागते. धुळे जिल्ह्यात साक्री, शिंदखेडा व शिरपूर या तालुक्यात टंचाईचे संकट घोंघावत आहे.  उन्हाळ्यात उत्तर महाराष्ट्रातील तब्बल २५ धरणे पूर्णपणे कोरडीठाक पडली होती. अधूनमधून होणाऱ्या पावसाने ‘थेंबे थेंबे तळे साचे’ या उक्तीनुसार काही धरणांचा जलसाठा उंचावू लागला होता. परंतु, आजही कित्येक धरणांची स्थिती गंभीरअसल्याने पिण्याच्या पाण्याचा प्रश्न मार्गी लागेल की नाही, याची चिंता भेडसावत आहे.

 

व्हिडिओ

लाउडस्पीकर  
'महागाई' या विषयावरील चर्चा
blk
आयडिया एक्स्चेंज  
जेष्ठ नाट्यकर्मी विजया मेहता
blk
व्हिवा लाऊंज  
डॉ. रश्मी करंदीकर - पोलीस अधीक्षक (राज्य महामार्ग)
blk
सागर परिक्रमा - २  
‘नौदलवीरा’च्या साहसी प्रवासाला सुरूवात!
लोकसत्ता युट्युब चॅनल
<iframe width="300" height="275" src="http://www.youtube.com/embed/bA4XUHbGh-c" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>

लोकसत्ताच्या फेसबुक पेजवरील फोटो अल्बम

'सॅण्डी' संकट!

यश चोप्रा : ‘किंग ऑफ रोमान्स’

लोकसत्ता फेसबुक पेज - कव्हर फोटो

आणखी फोटो पाहण्यासाठी खालील लाईक बटणावर क्लिक करा

‘लोकसत्ता’चे विविध अ‍ॅप्स विनामुल्य डाऊनलोड करा-

वासाचा पयला पाऊस आयला

 


 

साप्ताहिक पुरवणी

लोकरंग (दर रविवारी)


चतुरंग
(दर शनिवारी)

 नवऱ्याकडून घरकामाचा पगार?

alt

 गरज शोधांची जननी

 एक उलट..एक सुलट : वेगळा.. वेगळा..

alt

 करिअरिस्ट मी : ..आणि समस्या ‘सायलेन्ट’ झाल्या

alt

 स्त्री समर्थ : उद्योगस्वामिनी

 बोधिवृक्ष : सूक्ष्मात वसते ब्रह्मांड

 गावाकडची चव : अंबाजोगाईची ‘वैष्णवी’ चव

alt

 आनंदाचं खाणं : अचपळ मन माझे..

alt

 ब्लॉग माझा : आयडिया लई भारी!

alt

 स्त्री जातक : आधी कळस मग पाया रे..!

alt

 अनघड अवघड : बोलायलाच हवं!


वास्तुरंग
(दर शनिवारी)

alt

 एक आस.. उभारीची!

alt

 फटाक्यांपासून इमारतीची सुरक्षा

alt

 घरसजावटीसाठी…
आणखी वाचा...

व्हिवा (दर शुक्रवारी

alt

 फुल टू कल्ला

alt

 कट्टा

alt

 एन्जॉय
आणखी वाचा...

करिअर वृत्तान्त (दर सोमवारी)

 ‘इंग्लिश-विंग्लिश’ :न्यूनगंडाच्या बुडबुडय़ाची गोष्ट
alt   सुट्टी आणि अभ्यास
alt  शिकवून कोणी शिकतं का?
आणखी वाचा...

अर्थवृत्तान्त (दर सोमवारी)

 विमा विश्लेषण : जीवन तरंग
 ‘अर्थ’पूर्ण : महागाईचा भस्मासूर
 गुंतवणूकभान : नव्या दमाचा शूर शिपाई
आणखी वाचा...

आजचे फोटो