संजय उवाच : बदल
मुखपृष्ठ >> संजय उवाच >> संजय उवाच : बदल
 
ई-पेपर
 
 

लोकसत्ता ब्लॉग


संघाने काँग्रेसलासुद्धा मदत केली आहे!
पर्यावरण हा अडथळा नव्हे, तर निकोप विकासाचा पाया

गाण्यातील ‘साऊण्ड’चा आनंद अनुभवता आला पाहिजे

माणसं बदलण्यापेक्षा धोरणं बदला!

alt

सर्व काही अण्णांनीच करावे, असे लोकांना वाटणे हीच उणीव..

alt
कांद्याचा भाव शंभर रूपये किलो का नको?
 alt
पीडीएतील दिवस आणि अभिनयाचा श्रीगणेशा
 alt
दुर्बलांना पोसणे म्हणजे सबलीकरण नव्हे!
नक्कल करायलाही अक्कल लागते!
मेधा पाटकर यांचे ऐकले असते, तर एकही पूल
झाला नसता!
alt
‘नक्कल’ न करणे हाच बाळासाहेबांचा खरा
वारसा
पाच वर्षे प्रभावी सरकार
देऊ शकेल अशी पर्यायी
व्यवस्था मला दिसत
नाही!
एक तळमळ बोलकी
झाली
आनंदवनाच्या ‘प्रवाहा’त एकरूप आमटेंची तिसरी पिढी..
लोकांसाठी नव्हे ,
लोकांच्या सोबत...
एक गोष्ट आमच्याकडे शक्यतो होत नाही, ती म्हणजे ‘इ'लॉजिकल्’
बोलणं किंवा वागणं!
‘विचार’ निश्चित झाला
की शब्द आपोआप
सामोरे येतात
‘जमिनीचा पैसा
बिल्डरांना नाही, तर सरकारला मिळायला
हवा!’

दि.०९-११-२०१२ रोजी बाजार बंद झाला त्यावेळचा भाव



 

संजय उवाच : बदल Bookmark and Share Print E-mail

डॉ. संजय ओक , रविवार ,७ ऑक्टोबर २०१२
This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it
alt

आयुष्यामधील होणारा कोणताही बदल हा जीवनातील एक मलाचा दगड ठरतो. मग तो बदल व्यक्तीच्या राहणीमानातला असो, काम करण्याच्या ठिकाणी असो किंवा कामाच्या पद्धतीमध्ये असो; माणसाचे मन बदल चटकन् स्वीकारत नाही, हेच खरे. कारण वर्षांनुवर्षें चालत आलेल्या गोष्टींची त्याला सवय झालेली असते. त्याच्या मनाचा विरोध हा पडलेल्या सवयींना मोडण्यासाठी असतो.

हा लेखांक लिहिण्याचे कारण म्हणजे आपण सर्वानी वृत्तपत्रांतून वाचलेला मी माझ्या वैयक्तिक आयुष्यात स्वीकारलेला बदल! २६ वष्रे सार्वजनिक आरोग्यक्षेत्रात काम केल्यावर अभिमत विद्यापीठाच्या कुलगुरूपदाचा स्वीकार करणे हा माझ्यासाठी फार मोठा बदल आहे. कारण हा बदल केवळ काम करण्याच्या मक्त्यात नव्हे, तर कामाच्या स्वरूपात आणि त्याच्या कार्यपद्धतीतही होता. आजवर अनेक निर्णय मी माझ्या हृदयापासून घेतले; पण हा एक निर्णय मात्र मी माझ्या डोक्यापासून घेतला. आपल्यापकी अनेकांवर आयुष्यामध्ये बदल स्वीकारण्याचे क्षण येत असतील. हे क्षण साजरे करणे आपल्याला सोपे जावे यासाठी आज बदलावरच विचारमंथन करण्याचे ठरविले आहे.
बदल म्हणजे नक्की काय, तर ज्या गोष्टी उजव्या-डाव्या दोन्ही हातांनी शिताफीने वर्षांनुवर्षें करण्याची सवय लागलेली असते, ती बदलण्याचा प्रसंग. आजवर अनेक गोष्टी प्रतिक्षिप्त क्रियांसारख्या घडत असतात. त्यासाठी मेंदूला सूचना देण्याची किंवा विचार करण्याची आवश्यकता नसते. जेवण झाल्यावर वॉश बेसिनसमोर उभे राहून नळ सोडून हात धुवावे इतक्या सहजतेने गोष्टी घडत असतात. हात धुतल्यावरही आईच्या चार शिव्या खाल्ल्या तरीसुद्धा स्वयंपाकघरात राबणाऱ्या आईच्या पदराला हात आणि तोंड पुसल्याशिवाय ज्या मुलाला समाधान लाभत नसते तोच मुलगा काल परक्या घरात आलेल्या मुलीच्या पदरापाठी फिरतो, हा बदल आईला स्वीकारणे जड जाते. जे घरात घडते तेच नोकरीतही घडते. तीन-चार वर्षांनंतर नवा बॉस म्हणजे नवे राज्य. आता काम तेच राहते, पण कार्यपद्धती बदलते. आपली अवस्था बिकट होते. कारण ‘जुने जाऊ द्या मरणालागुनी’ इतक्या सहजतेने जुने विसरता येत नाही. दातात अडकलेल्या खोबऱ्याच्या तुकडय़ासारखे ते आपल्याला पुन: पुन्हा टोचत राहते आणि ते काढण्याचा केविलवाणा प्रयत्न करणारी जीभ पुन: पुन्हा तिथेच वळते. पण नेमके इथेच आपण बदलणे गरजेचे आहे. वैद्यकीय क्षेत्रामध्ये ’learning and unlearning  हे दोन स्वतंत्र विचार आहेत. मी जेव्हा दुर्बणि शस्त्रक्रियेला प्रारंभ केला तेव्हा पोट न उघडल्यामुळे इतकी वर्षे पोटातील अवयव हातात घेण्याची सवयच सुटली. गाठ मारताना ती हातातील आयुधांचा वापर करून मारायची आहे, हे लक्षात येण्यापूर्वी बोटे वळत असत. मग त्या बोटांना सांगावे लागले- ‘अरे, आता बदल स्वीकारा.’ आणि हा बदल हळूहळू अंगवळणी पडत गेला.
अनेकांना बदल स्वीकारणे सहजसाध्य होत नाही. मग ते त्रागा करतात. ऑफिसमधील राग घरात काढतात किंवा घरातील नराश्य ऑफिसमध्ये प्रतिबिंबित होते. याचा परिणाम तुम्हाला केवळ स्वत:लाच नाही, तर तुमच्या जवळच्या इतरांनाही तुम्ही शनिमहाराजांसारखे भासू लागता. म्हणून बदल होण्यापूर्वी तो प्रत्यक्ष अमलात आणण्याबाबत तुमच्या मनामध्ये तो घडून यायला हवा. मी माझ्या काही आग्रहांना मुरड घालीन, मी नव्याचा हसतमुखाने आणि शांतीप्रसाराचा स्वीकार करीन. माझे मन कलुषित होऊन बदलाकडे बघणार नाही, हे आपण आपल्याच मनाला शंभर वेळा बजावायला हवे. बदल होताना तंत्र बदलावे, पण तत्त्वे बदलू नयेत. तुमचा मूळचा गाभा हा अभेद्यच राहील आणि ही तटबंदी जुने बदलल्यामुळे ढासळणार नाही याची काळजी घेणे आवश्यक. तुम्ही कसे आहात, याकडे नवी वाटही डोळे लावून बघत असते, हे विसरू नका. आणि त्यामुळेच होणाऱ्या बदलाकडे सकारात्मक, सक्रिय आणि सद्हेतुपूर्वक पाहणे हे सर्वानाच सुखी करणारे ठरते.
मी हा असा नवा बदल खूप विचारपूर्वक स्वीकारला. दहा वर्षांपूर्वी दुर्बणि शस्त्रक्रिया स्वीकारली तेव्हाही मला माझ्या मनाला आणि हाताला बजावायला लागले होते. आता पाळी माझ्या मेंदूची आहे. आणि म्हणूनच अखंड धडधडणाऱ्या माझ्या हृदयाने माझ्या मेंदूला सांगितले-
‘मं जिंदगी का साथ निभाता चला गया
हर फिक्र को धुएँ में उडाता चला गया..’    

 

व्हिडिओ

लाउडस्पीकर  
'महागाई' या विषयावरील चर्चा
blk
आयडिया एक्स्चेंज  
जेष्ठ नाट्यकर्मी विजया मेहता
blk
व्हिवा लाऊंज  
डॉ. रश्मी करंदीकर - पोलीस अधीक्षक (राज्य महामार्ग)
blk
सागर परिक्रमा - २  
‘नौदलवीरा’च्या साहसी प्रवासाला सुरूवात!
लोकसत्ता युट्युब चॅनल
<iframe width="300" height="275" src="http://www.youtube.com/embed/bA4XUHbGh-c" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>

लोकसत्ताच्या फेसबुक पेजवरील फोटो अल्बम

'सॅण्डी' संकट!

यश चोप्रा : ‘किंग ऑफ रोमान्स’

लोकसत्ता फेसबुक पेज - कव्हर फोटो

आणखी फोटो पाहण्यासाठी खालील लाईक बटणावर क्लिक करा

‘लोकसत्ता’चे विविध अ‍ॅप्स विनामुल्य डाऊनलोड करा-

वासाचा पयला पाऊस आयला

 


 

साप्ताहिक पुरवणी

लोकरंग (दर रविवारी)


चतुरंग
(दर शनिवारी)

 नवऱ्याकडून घरकामाचा पगार?

alt

 गरज शोधांची जननी

 एक उलट..एक सुलट : वेगळा.. वेगळा..

alt

 करिअरिस्ट मी : ..आणि समस्या ‘सायलेन्ट’ झाल्या

alt

 स्त्री समर्थ : उद्योगस्वामिनी

 बोधिवृक्ष : सूक्ष्मात वसते ब्रह्मांड

 गावाकडची चव : अंबाजोगाईची ‘वैष्णवी’ चव

alt

 आनंदाचं खाणं : अचपळ मन माझे..

alt

 ब्लॉग माझा : आयडिया लई भारी!

alt

 स्त्री जातक : आधी कळस मग पाया रे..!

alt

 अनघड अवघड : बोलायलाच हवं!


वास्तुरंग
(दर शनिवारी)

alt

 एक आस.. उभारीची!

alt

 फटाक्यांपासून इमारतीची सुरक्षा

alt

 घरसजावटीसाठी…
आणखी वाचा...

व्हिवा (दर शुक्रवारी

alt

 फुल टू कल्ला

alt

 कट्टा

alt

 एन्जॉय
आणखी वाचा...

करिअर वृत्तान्त (दर सोमवारी)

 ‘इंग्लिश-विंग्लिश’ :न्यूनगंडाच्या बुडबुडय़ाची गोष्ट
alt   सुट्टी आणि अभ्यास
alt  शिकवून कोणी शिकतं का?
आणखी वाचा...

अर्थवृत्तान्त (दर सोमवारी)

 विमा विश्लेषण : जीवन तरंग
 ‘अर्थ’पूर्ण : महागाईचा भस्मासूर
 गुंतवणूकभान : नव्या दमाचा शूर शिपाई
आणखी वाचा...

आजचे फोटो