(वित्त) वाटेवरती काचा गं..
मुखपृष्ठ >> लेख >> (वित्त) वाटेवरती काचा गं..
 

अर्थवृत्तान्त

ई-पेपर
 
 

लोकसत्ता ब्लॉग


संघाने काँग्रेसलासुद्धा मदत केली आहे!
पर्यावरण हा अडथळा नव्हे, तर निकोप विकासाचा पाया

गाण्यातील ‘साऊण्ड’चा आनंद अनुभवता आला पाहिजे

माणसं बदलण्यापेक्षा धोरणं बदला!

alt

सर्व काही अण्णांनीच करावे, असे लोकांना वाटणे हीच उणीव..

alt
कांद्याचा भाव शंभर रूपये किलो का नको?
 alt
पीडीएतील दिवस आणि अभिनयाचा श्रीगणेशा
 alt
दुर्बलांना पोसणे म्हणजे सबलीकरण नव्हे!
नक्कल करायलाही अक्कल लागते!
मेधा पाटकर यांचे ऐकले असते, तर एकही पूल
झाला नसता!
alt
‘नक्कल’ न करणे हाच बाळासाहेबांचा खरा
वारसा
पाच वर्षे प्रभावी सरकार
देऊ शकेल अशी पर्यायी
व्यवस्था मला दिसत
नाही!
एक तळमळ बोलकी
झाली
आनंदवनाच्या ‘प्रवाहा’त एकरूप आमटेंची तिसरी पिढी..
लोकांसाठी नव्हे ,
लोकांच्या सोबत...
एक गोष्ट आमच्याकडे शक्यतो होत नाही, ती म्हणजे ‘इ'लॉजिकल्’
बोलणं किंवा वागणं!
‘विचार’ निश्चित झाला
की शब्द आपोआप
सामोरे येतात
‘जमिनीचा पैसा
बिल्डरांना नाही, तर सरकारला मिळायला
हवा!’

दि.०९-११-२०१२ रोजी बाजार बंद झाला त्यावेळचा भाव



 

(वित्त) वाटेवरती काचा गं.. Bookmark and Share Print E-mail

व्ही. एम. डहाके, सोमवार, १५ ऑक्टोबर २०१२
कर्ज घेताना घ्यावयाच्या काळजीबद्दल आपण नेहमीच वाचत आलेलो आहोत. नुसता व्याजाचा दर नव्हे तर इतरही गोष्टी लक्षात घ्यायच्या असतात. जसे चक्रवाढ की सरळ व्याज, समान व्याज की मुद्दल अंशत: फेडल्यामुळे कमी होणाऱ्या रकमेवर व्याज, प्रोसिसिंग फी व लवकर परत केल्यास किती जास्त रकमेचा भरणा करावा लागेल इत्यादी. वित्तजगताशी परिचित लोक कर्जाच्या, मुदतीत किती खरोखर व्याज (आयआरआर) द्यावे लागेल हे मोजमाप करू शकतात. पण बँकांनीच मुद्दामहून केलेल्या विलंबामुळे ग्राहकांचे नुकसान होणे मात्र लक्षात येणे जरा कठीणच आहे. आपली फसवणूक झाली आहे हे ग्राहकाच्या सहजपणे लक्षातही येत नाही. अशा एका गोष्टीकडे मी आपले लक्ष वेधू इच्छितो.
१) मी एका बँकेकडून वैयक्तिक कर्ज घेतले. बँकेने कर्ज वितरण त्यांच्या पुस्तकात ५ तारखेला केले. पण कर्ज वितरणाचा ५ तारीख असलेला चेक मला काही तरी कारण काढून १४ तारखेला दिला. म्हणजेच माझ्या संपूर्ण रकमेवर मला १४ दिवसाचे जास्त व्याज द्यावे लागले. बँकेच्या हे लक्षात आणून दिल्यावर, आम्ही ५ तारखेलाच कर्ज वितरण करीत असतो, आपणास मान्य नसल्यास पुढील ५ तारखेला कर्ज देण्यात येईंल असे सांगण्यात आले. गरजवंताला अक्कल नसते या न्यायाने मी चेक घेऊन बँकेशी पत्रव्यवहार केला. फोनवर सहानभूतीपूर्वक उत्तरे मिळाली पण ती समाधानकारक नव्हती. तुम्ही आम्हाला समजून घ्या; इतर कोणी अद्याप अशी तक्रार केली नाही इ. सांगण्यात आले. मुख्य म्हणजे जास्त व्याजाची रक्कम अद्याप परत मिळाली नाही.
२) माझ्या ओळखीच्या एका गृहस्थाने कर्ज परतफेड व नवीन कर्जासाठी अर्ज दिला होता. विदेशी बँकेने परतफेडीचा चेक ताबडतोब दिला पण नवीन कर्जाचा चेक तीन महिन्यानंतर दिला; कर्जाच्या बाबतीत काही त्रुटी असल्यामुळे आधी अंशत: वितरण केले असे सांगण्यात आले. पण तीन महिन्यानंतर दिलेल्या चेकची तारीख मात्र तीन महिन्यांपूर्वीची होती. या गृहस्थाला हे वर्षांच्या शेवटी व्याजाची रक्कम पाहिल्यावरच लक्षात आले. विदेशी बँकांत असले प्रकार होत असतात. याची वाच्यता विदेशी बँकांच्या कारभारावर, एका भारतीय लेखकाने लिहिलेल्या कादंबरीतही आहे. थोडे संशोधन केल्यावर अशी घटना बऱ्याच लोकांसोबत होते असे दिसन आले.
३) विमा क्षेत्रातही काही खासगी कंपन्या विम्याची रक्कम देताना काही दिवसांचा उशीर लावतात, असे कळले. चेक उशिरा कुरियर करणे, ‘फ्री लूक’ कालावधीत पसे परत मागणाऱ्याना उशिरा देणे इ. प्रकार सर्रास चालू आहेत असे कळले. खरे तर आता NEFT / RTGS या सोयी असताना वेळेवर पसे जमा करणे सहज शक्य आहे पण हे सर्व बाबतीत केले जात नाही.
४) या सर्व गोष्टींमागे एक मोठे अर्थकारण आहे. ग्राहकांसाठी जरी काही दिवसांचा विलंब ही छोटी गोष्ट असली, तरी वित्तीय संस्था मात्र त्या द्वारे करोडो रुपये कमावतात. कारण कर्ज, विमा इ सामान्य माणसांशी निगडीत असलेल्या वित्तीय व्यवहाराची उलाढाल वर्षांला हजारो कोटींमध्ये असते.
५) रिझर्व बँक / IRDA या नियंत्रक संस्था या बँका व विमा कंपन्यांचे लेखाजोखे तपासून ही गोष्ट काही प्रमाणात शोधू शकतात. कर्ज वितरणाची तारीख आणि चेक वठवण्याची तारीख यामधील फरक देखील या गोष्टींवर प्रकाश पाडू शकेल. ४-५ दिवसांपेक्षा जास्त फरक असल्यास, ही अयोग्य व गुन्हेगारी प्रवृतीची पद्धत आपोआपच सिद्ध होईल. नियंत्रक संस्था मग त्या प्रमाणे दंड, मार्गदर्शक तत्वे ठरवू शकतील. पण हे सर्व स्वत:हून नियंत्रक संस्था तेव्हाच करतील, जर अशा प्रकारची तक्रार अनेक लोकांकडून येतील.  
६) या सर्व गोष्टींवर स्वत:च सजग राहणे व अन्याय टाळण्यासाठी पुढाकार घेणे यासारखा रामबाण उपाय नाही. ‘जो दुसऱ्यावरी विश्वासला, त्याचा कार्यभाग बुडाला’ हे स्वामी रामदासांचे वचन वित्तीय व्यवहाराला चपखलपणे लागू पडते. ज्या वाचकांनी मागील दोन वर्षांत कर्ज घेतले असेल किंवा ज्यांना विमा रक्कम मिळाली असेल, त्यांनी आपली याप्रकारे फसगत तर झाली नाही, हे जरूर निश्चित करावे.

सोबतच्या लेखांसारखे अनुभव अनेक वाचकांबाबतही शक्य आहेत. अशा वाचकांनी कृपया ‘लोकसत्ता’शी संपर्क करून आपले अनुभव जरूर कळवावेत. इतरांच्या फायद्यांसाठी त्यांना क्रमश: प्रसिद्धी दिली जाईल आणि गरव्यवहाराबद्दल यातून संघटितपणे उपाययोजनाही करता येईल. जे वाचक / अधिकारी, ‘व्हीसल ब्लोअर’चे काम करू इच्छितात किंवा ज्यांना याबाबतीत जास्त माहिती आहे, त्यांचेही स्वागत आहे.
पत्ता : लोकसत्ता (अर्थ वृत्तान्त), एक्स्प्रेस टॉवर्स, पहिला मजला, नरीमन पॉईंट, मुंबई-४०००२१.
ई-मेल :  This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it

 

व्हिडिओ

लाउडस्पीकर  
'महागाई' या विषयावरील चर्चा
blk
आयडिया एक्स्चेंज  
जेष्ठ नाट्यकर्मी विजया मेहता
blk
व्हिवा लाऊंज  
डॉ. रश्मी करंदीकर - पोलीस अधीक्षक (राज्य महामार्ग)
blk
सागर परिक्रमा - २  
‘नौदलवीरा’च्या साहसी प्रवासाला सुरूवात!
लोकसत्ता युट्युब चॅनल
<iframe width="300" height="275" src="http://www.youtube.com/embed/bA4XUHbGh-c" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>

लोकसत्ताच्या फेसबुक पेजवरील फोटो अल्बम

'सॅण्डी' संकट!

यश चोप्रा : ‘किंग ऑफ रोमान्स’

लोकसत्ता फेसबुक पेज - कव्हर फोटो

आणखी फोटो पाहण्यासाठी खालील लाईक बटणावर क्लिक करा

‘लोकसत्ता’चे विविध अ‍ॅप्स विनामुल्य डाऊनलोड करा-

वासाचा पयला पाऊस आयला

 


 

साप्ताहिक पुरवणी

लोकरंग (दर रविवारी)


चतुरंग
(दर शनिवारी)

 नवऱ्याकडून घरकामाचा पगार?

alt

 गरज शोधांची जननी

 एक उलट..एक सुलट : वेगळा.. वेगळा..

alt

 करिअरिस्ट मी : ..आणि समस्या ‘सायलेन्ट’ झाल्या

alt

 स्त्री समर्थ : उद्योगस्वामिनी

 बोधिवृक्ष : सूक्ष्मात वसते ब्रह्मांड

 गावाकडची चव : अंबाजोगाईची ‘वैष्णवी’ चव

alt

 आनंदाचं खाणं : अचपळ मन माझे..

alt

 ब्लॉग माझा : आयडिया लई भारी!

alt

 स्त्री जातक : आधी कळस मग पाया रे..!

alt

 अनघड अवघड : बोलायलाच हवं!


वास्तुरंग
(दर शनिवारी)

alt

 एक आस.. उभारीची!

alt

 फटाक्यांपासून इमारतीची सुरक्षा

alt

 घरसजावटीसाठी…
आणखी वाचा...

व्हिवा (दर शुक्रवारी

alt

 फुल टू कल्ला

alt

 कट्टा

alt

 एन्जॉय
आणखी वाचा...

करिअर वृत्तान्त (दर सोमवारी)

 ‘इंग्लिश-विंग्लिश’ :न्यूनगंडाच्या बुडबुडय़ाची गोष्ट
alt   सुट्टी आणि अभ्यास
alt  शिकवून कोणी शिकतं का?
आणखी वाचा...

अर्थवृत्तान्त (दर सोमवारी)

 विमा विश्लेषण : जीवन तरंग
 ‘अर्थ’पूर्ण : महागाईचा भस्मासूर
 गुंतवणूकभान : नव्या दमाचा शूर शिपाई
आणखी वाचा...

आजचे फोटो